Fluisteringen uit het woud – tussen lynx en auerhoen

Michel Munier doet denken aan Jacques Cousteau — niet op zee, maar in het woud. Een filosofische natuurvorser die ’s avonds bij kaarslicht zijn gedachten over de kringloop van het leven noteert in een eenvoudig schriftje. Hij put hoop uit de kleine, jonge sparretjes die op een omgevallen, dode boom groeien: nieuw leven gevoed door de dood.

Samen met zijn zoon, natuurfilmer Vincent Munier, en zijn kleinzoon Simon overwintert hij in de blokhut van de familie in de Franse Vogezen. De dag begint met optrekkende mist boven het naaldbos, het schrille gekrijs van een vos in de verte, het roffelen van een specht en een bijna doorzichtig spinnetje dat langs zijn eigen draad omhoog kruipt. Een edelhert snuift; een wolkje ontsnapt uit zijn neusgaten. Hij is op zijn hoede, klaar voor het gevecht met zijn tegenstander. Straks zullen hun geweien tegen elkaar kletteren.

In de natuurdocumentaire Whispers in the Woods nemen drie generaties Munier je mee door de wildernis. Urenlang wachten ze muisstil op een lynx. Als toeschouwer voel je bijna de kou uit de grond je botten inkruipen. Plotseling duikt de lynx op. Behoedzaam sluipt hij naar de plek waar hij gisteren een deel van zijn prooi heeft achtergelaten, de pluimpjes op zijn oren opgericht als antennes.

’s Avonds, in de blokhut, vertelt opa over het mysterieuze auerhoen. Vroeger lagen de uitwerpselen van deze grote bosvogel bij hem thuis te drogen op de vensterbank, waarna het huis zich vulde met de zachte geur van dennen. Tegenwoordig is het auerhoen, een vogel die nog stamt uit de ijstijd, in de Vogezen een zeldzaamheid geworden. Opa denkt dat de klimaatverandering daar een belangrijke rol in speelt.

Om de twaalfjarige Simon toch de kans te geven deze majestueuze vogel te zien, reist het gezelschap naar Noorwegen. Simon zakt er weg in de diepe sneeuw en komt bijna niet meer vooruit. Opa roept hem toe dat hij in zijn voetsporen moet stappen. Twee dagen later zijn de rollen omgedraaid en is het Simon die zijn opa aanraadt om in zijn voetstappen te treden.

Zien ze het auerhoen? Ja. Maar opa beseft dat hij net zo blij is met het kleine winterkoninkje aan zijn voeten, dat met zijn felle gezang de aandacht probeert te trekken.

Whispers in the Woods — Le Chant des forêts.